Η ποιότητα µιας δηµοκρατίας δεν µετριέται µόνο από τους νόµους που διαθέτει, αλλά κυρίως από τους ανθρώπους που καλούνται να τους υπηρετήσουν. Οι πολιτικοί και οι άρχοντες κάθε εποχής δεν καταξιώνονται από τον τίτλο ή το αξίωµά τους, αλλά από τον τρόπο µε τον οποίο ασκούν την εξουσία.
Η ιστορία διδάσκει ότι οι κοινωνίες προόδευσαν όταν οι ηγέτες τους λειτούργησαν µε δικαιοσύνη, σύνεση, ταπεινότητα και αίσθηµα ευθύνης απέναντι στο κοινό συµφέρον. Αντίθετα, όπου κυριάρχησαν η αλαζονεία, η αυθαιρεσία και η ιδιοτέλεια, η εµπιστοσύνη των πολιτών κλονίστηκε και οι θεσµοί αποδυναµώθηκαν.
Η εξουσία δεν αποτελεί µέσο προσωπικής προβολής ούτε ευκαιρία για την εξυπηρέτηση ιδιωτικών συµφερόντων. Είναι λειτούργηµα που προϋποθέτει γνώση, ήθος, εργατικότητα και διαρκή λογοδοσία απέναντι στους πολίτες. Ο πραγµατικός άρχοντας δεν επιβάλλεται µε τη δύναµη της θέσης του, αλλά εµπνέει µε το προσωπικό του παράδειγµα. Σέβεται τους νόµους που ο ίδιος καλείται να εφαρµόσει, αναγνωρίζει τα λάθη του και θέτει πάντοτε το δηµόσιο συµφέρον πάνω από κάθε προσωπική ή κοµµατική επιδίωξη.
Από την άλλη πλευρά, ούτε οι πολίτες µπορούν να µένουν αµέτοχοι. Η εύρυθµη λειτουργία µιας πολιτείας απαιτεί αµοιβαία εµπιστοσύνη, συνεργασία και ενεργή συµµετοχή. Οι νόµοι αποκτούν ουσιαστικό περιεχόµενο όταν εφαρµόζονται από όλους, πρώτα όµως από εκείνους που έχουν την ευθύνη της διακυβέρνησης.
Οι αρχαίοι σοφοί και η χριστιανική διδασκαλία συµφωνούν σε µία θεµελιώδη αρχή: ο άρχοντας είναι υπηρέτης του λαού και όχι κυρίαρχός του. Το αξίωµα αποτελεί ευθύνη και όχι προνόµιο. Οι κοινωνίες που έχουν την τύχη να διοικούνται από ανθρώπους µε ήθος, αξιοκρατία και αίσθηµα προσφοράς είναι εκείνες που προοδεύουν, διατηρούν την κοινωνική συνοχή και αφήνουν ισχυρή παρακαταθήκη στις επόµενες γενιές.
H µεγαλύτερη τιµή για έναν πολιτικό δεν είναι να φύγει από την εξουσία πλουσιότερος ή ισχυρότερος, αλλά να αποχωρήσει αφήνοντας πίσω του µια κοινωνία δικαιότερη, πιο ενωµένη και περισσότερο αισιό-δοξη.
Άραγε υπάρχουν τέτοιοι πολιτικοί στις µέρες µας ή µήπως η εποχή µας έχει ανάγκη περισσότερο από ποτέ να αναζητήσει και να αναδείξει ανθρώπους που θα αντιλαµβάνονται την εξουσία ως χρέος, την ηγεσία ως προσφορά και το αξίωµα ως ευθύνη απέναντι στον άνθρωπο και την κοινωνία;
Ας ευχηθούµε οι µελλοντικές γενιές να γνωρίσουν ηγέτες µε ήθος, σοφία και αληθινή αγάπη για το κοινό καλό, ώστε η Πολιτεία να υπηρετεί τον πολίτη και όχι ο πολίτης την εξουσία.